Wie ‘notaris’ wil vertalen, zoekt vaak een kort equivalent voor een brief, akte of formulier. Toch is de juiste vertaling niet alleen een kwestie van woordenboeken. De functie van een Nederlandse notaris valt niet in ieder land samen met die van de lokale beroepsbeoefenaar. Een bruikbare vertaling benoemt daarom de functie zonder bevoegdheden te suggereren die er niet zijn.
Dat onderscheid is vooral belangrijk bij Engelstalige teksten. Voor een adresregel kan een korte functieaanduiding voldoen, terwijl een volmacht of toelichting bij een akte meer precisie vraagt.
Hoe vertaal je notaris naar het Engels?
Een Nederlandse notaris vertaal je in het Engels vaak als ‘civil-law notary’; alleen ‘notary’ kan ook passend zijn, afhankelijk van de context en de ontvanger.
Met ‘civil-law notary’ maak je duidelijk dat het gaat om een notaris binnen een continentaal rechtsstelsel. Dat helpt wanneer een buitenlandse lezer anders denkt aan iemand die voornamelijk handtekeningen controleert of documenten waarmerkt. In een formele toelichting is die extra precisie doorgaans nuttiger dan een zo kort mogelijke vertaling.
Je kunt bij de eerste vermelding ‘Dutch civil-law notary’ schrijven en daarna ‘notary’ gebruiken. Zo introduceer je de Nederlandse achtergrond zonder dezelfde lange aanduiding voortdurend te herhalen. Neem in een aangehaalde officiële functietitel niet stilzwijgend een andere benaming over.
Waarom is ‘notary public’ niet altijd de juiste vertaling?
‘Notary public’ is niet altijd de juiste vertaling, omdat die functie in veel Engelstalige rechtsgebieden andere taken en bevoegdheden heeft dan een Nederlandse notaris.
Vooral in de Verenigde Staten kan een ‘notary public’ een aanzienlijk beperktere rol hebben. De precieze bevoegdheden verschillen per rechtsgebied. Het is daarom onzorgvuldig om de Nederlandse en buitenlandse functie zonder toelichting volledig gelijk te stellen. Andersom moet je een buitenlandse ‘notary public’ ook niet automatisch voorstellen als een Nederlandse notaris.
Vraag bij twijfel voor welk land en welke instantie de tekst bedoeld is. Een vertaling voor een internationale overeenkomst vraagt mogelijk een andere formulering dan een eenvoudig contactformulier. De functie van de term in de tekst bepaalt hoeveel uitleg nodig is.
Hoe vertaal je notaris naar andere talen?
Gangbare vertalingen van notaris zijn ‘notaire’ in het Frans, ‘Notar’ of ‘Notarin’ in het Duits en ‘notario’ of ‘notaria’ in het Spaans.
Onderstaande tabel geeft een overzicht voor 4 talen. Het zijn algemene functieaanduidingen, geen garantie dat de beroepsregels en bevoegdheden in de betreffende landen gelijk zijn aan die in Nederland.
| Taal | Gebruikelijke aanduiding | Aandachtspunt |
|---|---|---|
| Engels | civil-law notary | Verduidelijkt het type notaris |
| Frans | notaire | Controleer de nationale context |
| Duits | Notar / Notarin | De functieaanduiding kent een mannelijke en vrouwelijke vorm |
| Spaans | notario / notaria | De functieaanduiding kent een mannelijke en vrouwelijke vorm |
Let daarnaast op schrijfconventies. In het Duits worden zelfstandige naamwoorden, waaronder ‘Notar’, met een hoofdletter geschreven. Die hoofdletter neem je niet automatisch over wanneer je dezelfde functie in een Nederlandse zin benoemt.
Wat controleer je bij het vertalen van een notariële tekst?
Bij het vertalen van een notariële tekst controleer je vooral functieaanduidingen, juridische begrippen, persoonsgegevens, bedragen, datums en termijnen op betekenis en onderlinge consistentie.
Een correcte vertaling van ‘notaris’ maakt de rest van het document nog niet vanzelf nauwkeurig. Begrippen zoals akte, volmacht en comparant vragen ieder een keuze die bij de passage past. Het Nederlandse woord ‘akte’ heeft bijvoorbeeld niet in elke context hetzelfde Engelse equivalent.
Controleer in ieder geval deze onderdelen:
- Namen en de bijbehorende hoedanigheid van betrokken personen.
- Verwijzingen naar akten, bijlagen en artikelnummers.
- Bedragen, valuta en decimale notatie.
- Datums, looptijden en uiterste reactietermijnen.
- De consequente vertaling van terugkerende juridische begrippen.
Bij bedragen kan de schrijfwijze veranderen, maar de waarde niet. Een bedrag van 1.000 euro wordt in een Engelstalige tekst vaak weergegeven als ‘EUR 1,000’. In Nederlandse notatie is 1,50 euro anderhalve euro; in Engelse notatie schrijf je dat doorgaans als ‘EUR 1.50’. Controleer dus zowel duizendtallen als decimalen.
Ook termijnen moeten exact blijven. Een termijn van 30 dagen is niet zonder meer gelijk aan 1 kalendermaand: een kalendermaand telt 28, 29, 30 of 31 dagen. Evenmin zijn 5 werkdagen gelijk aan 5 kalenderdagen. Voeg geen eigen interpretatie toe wanneer het origineel hierover onduidelijk is.
Schrijf een datum waar mogelijk ondubbelzinnig. ‘1 October 2026’ is voor een Engelstalige lezer duidelijker dan ‘01/10/2026’, dat afhankelijk van de gebruikte datumconventie anders kan worden gelezen. Bij twijfel over het origineel moet eerst vaststaan welke datum bedoeld is.
Een passende vertaling begint bij de bestemming
Geef bij een vertaalopdracht aan wie de tekst ontvangt, in welk land deze wordt gebruikt en welk doel het document heeft. Lever bij voorkeur de volledige passage aan, niet alleen het losse woord ‘notaris’. Zo kan de vertaler beoordelen of een korte aanduiding volstaat of een verduidelijking nodig is.
De beste vertaling is uiteindelijk de term die de Nederlandse functie begrijpelijk weergeeft zonder een onjuiste juridische gelijkstelling te maken. Houd die keuze vervolgens consequent aan in het hele document.